پاره شدن تسمه تایم ماشین یکی از جدی ترین مشکلات فنی در سیستم پیشرانه است که می تواند خسارت های پرهزینه ای به همراه داشته باشد. این قطعه لاستیکی کوچک، وظیفه هماهنگ سازی حرکت میل لنگ و میل سوپاپ را بر عهده دارد و کوچک ترین اختلال در عملکرد آن، چرخه احتراق را مختل می کند.
زمانی که این قطعه دچار پارگی می شود، ارتباط بین اجزای اصلی موتور قطع شده و روشن شدن خودرو عملاً غیرممکن خواهد بود. به همین دلیل شناخت دقیق علت پاره شدن تسمه تایم ماشین در نیاز مردم اهمیت زیادی دارد.
چرا بعد از پاره شدن تسمه تایم، خودرو روشن نمی شود؟
تسمه تایم روی پولی های میل لنگ و میل سوپاپ قرار می گیرد و چرخش این دو قطعه را با نظم مشخصی هماهنگ می کند. در حالت عادی، با هر دو دور چرخش میل لنگ، یک دور کامل میل سوپاپ انجام می شود.
پس از پارگی تسمه، میل لنگ همچنان می چرخد اما میل سوپاپ از حرکت می ایستد. این ناهماهنگی باعث می شود سوپاپ ها در زمان مناسب باز و بسته نشوند و احتراق شکل نگیرد، بنابراین هرچقدر استارت بزنید، موتور روشن نخواهد شد.
علت پاره شدن تسمه تایم ماشین چیست؟
علت پاره شدن تسمه تایم ماشین می تواند به نحوه رانندگی یا ایرادات فنی مربوط باشد. گاهی فشار بیش از حد به موتور و گاهی هم بی توجهی به سرویس های دوره ای، عامل اصلی این مشکل است.
در بسیاری از موارد، مجموعه ای از عوامل در کنار هم باعث فرسودگی سریع این قطعه می شوند. شناخت این دلایل کمک می کند قبل از وقوع خرابی، از آن پیشگیری کنید.
رانندگی با دور موتور بالا
حرکت با دور موتور بالا به ویژه در خودروهای داخلی، فشار قابل توجهی به قطعات موتور وارد می کند. تسمه تایم نیز از این فشار بی نصیب نمی ماند و تحت کشش شدید قرار می گیرد.
تداوم رانندگی در دورهای بالاتر از حد استاندارد، به مرور زمان باعث کاهش عمر مفید تسمه و افزایش احتمال پارگی آن می شود.
آسیب دیدن بلبرینگ تایم
بلبرینگ تایم نقش مهمی در چرخش نرم و بدون تنش تسمه دارد. خرابی این قطعه باعث ایجاد اصطکاک اضافی و کشیدگی غیرطبیعی تسمه می شود.
اگر بلبرینگ به موقع تعویض نشود، حتی تسمه نو هم در مدت کوتاهی آسیب می بیند. بسیاری از تعمیرکاران حرفه ای توصیه می کنند این دو قطعه همزمان جایگزین شوند.
رانندگی با دنده نامناسب
حرکت با دنده سنگین در سرعت پایین یا استفاده از دنده سبک در سرعت بالا، فشار مضاعفی به موتور وارد می کند. این فشار مستقیم به تسمه تایم منتقل می شود.
در ترافیک های شهری، استفاده نادرست از دنده ها می تواند یکی از دلایل پنهان پارگی این قطعه باشد.
نصب اشتباه تسمه تایم
تنظیم دقیق کشش تسمه اهمیت زیادی دارد. شل بودن آن باعث پرش و سفت بودن بیش از حد نیز موجب کشیدگی و پارگی زودهنگام می شود.
نصب غیرحرفه ای در تعمیرگاه های نامعتبر، یکی از رایج ترین دلایل خرابی زودرس تسمه تایم است.
نشتی روغن موتور یا هیدرولیک
نشتی روغن روی تسمه باعث چرب شدن سطح آن می شود. این آلودگی، بافت لاستیکی تسمه را تضعیف کرده و احتمال پارگی را افزایش می دهد.
بررسی دوره ای نشتی ها می تواند از آسیب های جدی جلوگیری کند و عمر مفید قطعه را افزایش دهد.
تعویض دنده معکوس اشتباه
جا زدن اشتباه دنده در سرعت های بالا، شوک شدیدی به سیستم انتقال نیرو وارد می کند. این شوک ناگهانی می تواند باعث کشش بیش از حد تسمه تایم شود.
چنین خطاهایی به خصوص برای رانندگان کم تجربه بیشتر رخ می دهد و یکی از دلایل ناگهانی پارگی محسوب می شود.
پاره شدن تسمه دینام
اگر تسمه دینام پاره شود، تکه های آن ممکن است وارد محفظه تایم شوند. برخورد این قطعات با تسمه تایم می تواند باعث آسیب جدی شود.
به همین دلیل بررسی سلامت تسمه دینام نیز در پیشگیری از خرابی اهمیت دارد.
علائم پاره شدن تسمه تایم کدامند؟
معمولاً پارگی تسمه در حین حرکت اتفاق می افتد و راننده صدای مشخصی از آن نمی شنود. خاموش شدن ناگهانی موتور در حین رانندگی یکی از نشانه های مهم است.
افزایش دود خروجی از اگزوز، لرزش موتور و کاهش محسوس توان نیز می تواند از علائم نزدیک بودن به پارگی باشد. این نشانه ها به دلیل به هم خوردن زمان بندی سوپاپ ها ایجاد می شوند.
اگر خودرو در حالت دنده با هل دادن حرکت کند اما روشن نشود، احتمال پارگی تسمه بسیار زیاد است و باید از روشن کردن مجدد خودداری کرد.
عواقب پاره شدن تسمه تایم چیست؟
مهم ترین پیامد این اتفاق، به هم خوردن هماهنگی بین پیستون و سوپاپ هاست. در بسیاری از موتورها، این ناهماهنگی منجر به برخورد این قطعات با یکدیگر می شود.
شدت این برخورد می تواند باعث خم شدن سوپاپ ها، آسیب دیدن پیستون و حتی صدمه به بلوک سیلندر شود. هزینه تعمیر چنین خسارتی بسیار بیشتر از تعویض ساده تسمه تایم خواهد بود.
در برخی موارد، میل لنگ نیز آسیب می بیند و تعمیر اساسی موتور اجتناب ناپذیر می شود. به همین دلیل پیشگیری همیشه کم هزینه تر از تعمیر است.
چه زمانی باید تسمه تایم را تعویض کنیم؟
به طور معمول توصیه می شود این قطعه هر ۶۰ هزار کیلومتر یا هر سه تا پنج سال تعویض شود. البته شرایط رانندگی و کیفیت قطعه نیز در این بازه تأثیرگذار است.
در صورت خرید خودروی کارکرده، بهتر است برای اطمینان خاطر در همان ابتدای کار تسمه تایم تعویض شود. استفاده از قطعات اصلی و باکیفیت نقش مهمی در افزایش عمر موتور دارد.
بی توجهی به زمان تعویض، یکی از مهم ترین دلایل افزایش احتمال پارگی و تحمیل هزینه های سنگین است.
نتیجه گیری
علت پاره شدن تسمه تایم ماشین معمولاً به ترکیبی از رانندگی نادرست، بی توجهی به سرویس های دوره ای و نصب غیراصولی مربوط می شود. با رعایت نکات ساده نگهداری و تعویض به موقع این قطعه، می توان از خسارت های سنگین جلوگیری کرد و عملکرد موتور را در بهترین حالت حفظ نمود.
